نشانه ها و علائم بارداری در ماه سوم حاملگی چیست؟

ماه سوم بارداری از ابتدای هفته نهم تا انتهای هفته دوازدهم است. از این زمان به بعد از نظر علمی به فرشته کوچک شما جنین گفته می شود زیرا تا پیش از این، او را رویان می نامیدیم. علائم بارداری در ماه سوم گرچه شاید با نشانه های پیش از این تفاوت چندانی نداشته باشد اما کسب اطلاعات کامل درمورد آنها می تواند از اضطراب و نگرانی شما در این دوران بکاهد زیرا با افزایش سطح آگاهی خود خواهید دانست که چه مواردی طبیعی بوده و جای نگرانی ندارد.

علائم بارداری در اوایل ماه سوم

با آغاز هفته نهم بارداری برخی از علائم بارداری در ماه سوم تغییر یا کاهش می یابند. در واقع در ماه سوم بارداری سطح هورمون گنادوتروپین جفتی انسانی (hCGβ) به بالاترین میزان خود رسیده و طی هفته های آتی با تثبیت سطح هورمون ها و تطبیق بدن با شرایط بارداری مشکلات و ناخوشی کمتری خواهید داشت. 

البته علائم بارداري ماه سوم تفاوت چندانی با علائم و نشانه های شایع بارداری ندارد، ولی با ورود به هفته نهم برخی نشانه های بارداری در ماه سوم کاهش یافته و برخی دیگر شدت بیشتری می یابند. 

 1- درد و حساسیت سینه ها   

احتمالا کم کم متوجه خواهید شد که فرم بدنتان تغییر کرده و سینه هایتان از قبل بزرگتر شده و شکمتان شروع به جلو آمدن می کند. افزایش میزان خون بدن و همچنین ترشح بیشتر هورمون پروژسترون و استروژن باعث رشد غدد شیری و تحریک مجاری شیری پستان ها شده و درنتیجه افرایش سایز آنها می شود. بنابراین طبیعی است که مقداری درد و ناراحتی در سینه های خود داشته باشید. تیره‌ شدن و برجسته شدن نوک پستان‌ها نیز یکی دیگر از علائم بارداری در ماه سوم است که سینه های شما برای شیردهی به نوزاد آماده می کند. به احتمال زیاد در این مرحله از بارداری افزایش وزنتان سرعت بیشتری خواهد گرفت و وزن بیشتری اضافه خواهد کرد. اگر هنوز وزن اضافه نکرده اید یا حتی دچار کاهش وزن شدید، نگرانی به خود راه ندهید زیرا بیشترین وزن را باید در سه ماهه دوم و سوم بدست آورید. در صورت هر گونه نگرانی با پزشک خود مشورت کنید.

 2- حالت تهوع و استفراغ

تهوع یکی از مشهورترین علائم بارداری در ماه سوم است و اکثر مادران باردار را درگیر می کند. این حالت تهوع معمولا نتیجه تغییرات هورمونی بدن است و ممکن است تا پایان سه ماهه اول بارداری همراه مادر باشد. البته برخی از مادران که خوش شانس تر هستند، تهوع خفیفی دارند و روز خود را بدون استفراغ شروع می کنند.    

هرچه سطح هورمون های بارداری در مادر بیشتر باشد، علائم حالت تهوع نیز بیشتر خواهد بود.  بعد از بارور شدن تخمک و آغاز بارداری هورمون (hCGβ) توسط سلول‌های جفت ساخته می‌شود. اگر زیاد استفراغ می‌کنید لازم است که بیشتر آب بنوشید تا بدنتان دچار کم آبی نشود. در صورتیکه از شدت استفراغ رنج می برید و نمی توانید غذا را در معده نگه دارید، حتما به پزشک مراجعه کنید تا در صورت دهیدراته شدن بدن با دریافت سرم، آب و الکترولیت های بدنتان تامین شود.

3- نوسانات خلقی

آنچه در دوران بارداری بیشتر مورد توجه قرار می گیرد مشکلات جسمانی مادر است، ولی  عوامل بسیاری وجود دارند که موجب نوسانات خلقی مادر می شوند. خوشحالی از بارداری و انتظار برای برای تولد نوزاد همراه با نگرانی هایی که اغلب مادران در مورد زایمان و نگهداری از نوزاد دارند، بعلاوه تغییر سبک زندگی و تاثیر آن بر روابط زن و شوهر می تواند پایه گذار این نواسانات خلقی باشند. البته برخی از مادران باردار در برابر علائم بارداری در ماه سوم و تغییرات پروژسترون حساسیت بیشتری دارند و باعث تحریک پذیری بیشتر آنان می شود. در چنین شرایطی در یک لحظه ممکن است احساس خوشحالی و خوشبختی کنید و در لحظه ای دیگر احساسات منفی و ناراحتی سراسر وجودتان را در برگیرد.  

 توصیه می شود در این دوران درباره احساسات خود، با افرادی قابل اعتماد صحبت کنید تا بتوانید با تخلیه احساسات خود روش مناسبی برای مقابله با آنها بدست آورید.

برای بهبود اوضاع، کیفیت غذای خود را ارتقا دهید. "سروتونین" نقش بسیاری در داشتن احساس خوب و شاد دارد.  شما می تواند با بهره بردن از مواد غذایی حاوی پروتئین میزان "سروتونین" بدنتان را افزایش دهید. گوشت (بخصوص بوقلمون)، ماهی، حبوبات و تخم مرغ همچنین مصرف غذاهای سرشار از ویتامین ب مانند موز و آواکادو نیز می تواند در افزایش مقدار سروتونین به شما کمک کنند.

4- احساس خستگی

در دوران بارداری بدن شما برای پشتیبانی از رشد و سلامت جنین بیشتر کار می کند و به انرژی بیشتری نیاز دارد، به همین دلیل طبیعی است که زودتر از گذشته احساس خستگی کنید. اگر بیش از پیش احساس خستگی و خواب آلودگی می کنید با یک چرت کوتاه می توان انرژی از دست رفته را باز گردانند. همچنین توجه داشته باشید که در بارداری باید به اندازه کافی آهن دریافت کنید، کمبود آهن در دوران بارداری منجر به کم خونی و خستگی بیش از حد می شود.

5- درد و خونریزی

معمولا یک چهارم مادران باردار در سه ماهه اول بارداری خونریزی خفیفی را تجربه می کنند.

اگر درد و گرفتگی عضلات شکم و خونریزی شدید دارید با پزشک خود مشورت کنید. این نشانه های بارداری در ماه سوم می تواند نشانه بروز مشکلاتی مثل بارداری خارج از رحم یا سقط جنین باشد.

داشتن کمی درد و کوفتگی یکی از علائم بارداری در ماه سوم است و چندان نگران کننده نیست، زیرا این دردها اغلب به دلیل کشیدگی رباط و عضلات لگن و ایجاد فضای بیشتر برای رحم ایجاد می شود. ولی اگر این درد با گرفتگی عضلات و خونریزی یا هر علامت هشدار دهنده دیگری همراه باشد برای بررسی بیشتر احتمال سقط و بارداری خارج از رحمی، حتماً به پزشک یا بیمارستان مراجعه کنید.

6- سلامت دهان و دندان

 توجه داشته باشید که هورمون پروژسترون تمامی بدن شما را دستخوش تغییراتی می کند. یکی از این تغییرات در لثه ها اتفاق می افتد و باعث نرم شدن بافت لثه می شود، بنابراین هنگام مسواک زدن احتمال خونریزی از لثه ها و عفونت لثه نیز افزایش می یابد. از آنجاییکه عفونت لثه وارد جریان خون مادر می شود سلامت جفت و رشد جنین را به مخاطره انداخته و همچنین می تواند منجر به زایمان زودرس شود. پس در چنین شرایطی حتما به دندانپزشک مراجعه کنید تا از داروهای ایمن در بارداری برای رفع عفونت استفاده کنید. مسواک زدن دومرتبه در روز و استفاده از نخ دندان به سلامت دهان و دندان کمک می کند.

7- ترشحات واژن

داشتن ترشحات واژنی در دوران بارداری طبیعی است. افزایش ترشحات واژینال نیز از علائم بارداری در ماه سوم است که با رعایت موارد بهداشتی مشکلی ایجاد نخواهد کرد. فقط توجه داشته باشید که در صورت افزایش ترشحات خصوصا تغییر در رنگ و بوی آن با پزشک خود تماس بگیرید. هرگز از تامپون استفاده نکنید، واژن و اطراف آن را پاکیزه و خشک نگه دارید تا از عفونت های باکتریایی پیشگیری کنید.

 برای کاهش علائم بارداری در ماه سوم  هر زمانی که می توانید استراحت کنید.

از مصرف غذاهای چرب و تند پر ادویه پرهیز کنید. موادغذایی غنی از فیبر مثل میوه، سبزی و حبوبات را در برنامه غذایی خود بگنجانید. از استرس و اضطراب دوری کنید. ورزش کنید، آب بیشتری بنوشید، زیرا بدنتان برای تولید خون بیشتر و تولید مایع آمنیوتیک به مایعات بیشتری نیاز دارد.  

 

مطالعه بیشتر:

1- تغییرات بدن مادر در سه ماهه اول بارداری

2- بهترین روش خوابیدن در سه ماهه اول بارداری

3- لکه بینی یا خونریزی در سه ماهه اول بارداری