وجود پروتئین در ادرار در دوران بارداری چه معنایی دارد؟

دفع مقدار بیش از حد پروتئین از طریق ادرار بانوان مساله ای است که به علت خطر تهدید کننده احتمال ابتلا به پره اکلامپسی و اکلامپسی، اهمیت فراوانی دارد. به همین دلیل، یکی از بررسی های ضرروری در این دوران حساس، اندازه گیری میزان پروتئین دفع شده است.

وجود پروتئین در ادرار در دوران بارداری

وجود پروتئین زیاد ادرار در دوران بارداری می‌تواند نشانه موارد زیر باشد:

1- عفونت مجاری ادراری

این عارضه بروز آلودگی و عفونت در مجاری ادراری است و به آن عفونت مثانه هم می‌گویند.

اگر به آن رسیدگی نشود، عفونت می‌تواند کلیه را نیز درگیر کند و موجب زایمان زودرس شود. می‌توانید با نوشیدن آب زیاد، خالی کردن کامل مثانه هنگام ادرار، خشک کردن واژن از جلو به پشت با دستمال توالت پس از ادرار و پوشیدن لباس زیر نخی و تعویض روزانه آن از عفونت مجاری ادرار جلوگیری کنید.

بانوان باردار به‌خاطر افزایش فشار رحم به مثانه و مجاری ادرار بیشتر در معرض خطر عفونت این مجاری هستند. این فشار می‌تواند باعث مسدود شدن و جلوگیری از تخلیه کامل مثانه و در نتیجه موجب عفونت شود. این اتفاق بیشتر بین هفته‌های ششم تا بیست‌وچهارم بارداری رخ می‌دهد.

نشانه های عفونت مجاری ادراری

  • ناراحتی هنگام ادرار کردن مثل درد یا سوزش
  • این احساس که انگار نمی‌توانید مثانه‌تان را بطور کامل خالی کنید.
  • وجود خون در ادرار
  • ادرار کدر
  • بوی بد ادرار
  • نشت ادرار
  • احساس درد در هنگام نزدیکی
  • گرفتگی زیر شکم
  • تب، لرز یا عرق کردن

عفونت مجاری ادرار به سادگی با آنتی‌بیوتیک درمان می‌شود. دوره آنتی‌بیوتیک خود را کامل کنید تا مطمئن شوید دوباره بازنمی‌گردد و در مدت درمان از نزدیکی پرهیز کنید. 

2- بیماری کلیه

بیماری کلیه به هر شرایطی می‌گویند که عملکرد کلیه‌های شما را تحت‌الشعاع قرار بدهد. کلیه در تصفیه خون و تنظیم فشار خون شما نقش کلیدی دارد.

اگر کلیه‌هایتان درست کار نکنند، مواد و مایعات زائد ممکن است در بدن‌تان جمع شود و منجر به عوارضی گردد که جان شما را به خطر بیندازد.

با این‌که ممکن است عملکرد کلیه ناگهان افت کند، اما در بیشتر موارد بیماری کلیه طی سال‌ها اتفاق می‌افتد. برای همین بعید است در دوران بارداری بیماری کلیوی بوجود بیاید و معمولاً یک عارضه قبلی است که تشخیص داده می‌شود یا نشانه‌ای از یک مشکل دیگر در دوران بارداری است.

نشانه های بیماری کلیوی

بیماری کلیوی چند نشانه دارد، خصوصا در مراحل اولیه. اگر آن‌را تشخیص ندهند و درمان نشود، پیشرفت خواهد کرد.

نشانه های بیماری پیشرفته کلیوی شامل موارد زیر است:

  • ورم مچ پا
  • پف‌کردن چشم
  • استفراغ یا حالت تهوع
  • خستگی و کمبود انرژی
  • کاهش حس چشایی
  • کاهش اشتهاء
  • تنگی نفس
  • ادرار کف آلود
  • گرفتگی پا
  • کم‌خوابی

بیماری کلیوی می‌تواند مزمن باشد، یعنی برگشت‌ناپذیر است. اما عملکرد ضعیف کلیه‌ها می‌تواند به خاطر یک مسئله پنهان دیگر باشد. اگر بیماری کلیوی دارید پزشک شما تلاش خواهد کرد تا دلیل کاهش عملکرد کلیه را تشخیص بدهد و برای بهبود دوباره عملکرد کلیه، مسئله اصلی را حل کند. تغییر رژیم غذایی نیز می‌تواند به بهبود عملکرد کلیه و جلوگیری از آسیب بیشتر کمک کند. اگر آسیب کلیوی پیشرفت کند و منجر به از کار افتادن کلیه شود، انجام دیالیز ضروری است.

3- پره اکلامپسی

پره اکلامپسی یک عارضه دوران بارداری است که موجب تنگ‌شدن رگ‌های خونی می‌شود. این باعث بالارفتن فشار خون و احتباس آب در بدن شما می‌شود. کاهش جریان خون از رگ‌های باریک خونی می‌تواند بر عملکرد کلیه‌ها، کبد و مغز تاثیر بگذارد. پره اکلامپسی درمان‌نشده می‌تواند منجر به عوارض جدی نظیر اکلامپسی، بیماری کلیوی و حتی ختم حاملگی شود. پره اکلامپسی در پنج درصد بانوان باردار و معمولاً در سه‌ماه آخر رخ می‌دهد.

می‌تواند منجر به زایمان زودرس، رشد ضعیف جنین، دکولمان جفت یا کمبود شدید مایع آمنیوتیک شود.

نشانه های پره اکلامپسی

پره اکلامپسی معمولا نشانه قابل مشاهده‌ای ندارد و تنها با وجود پروتئین در ادرار یا افزایش فشار خون با معاینه پزشک تشخیص داده می‌شود. در موارد دیگر ناگهان بروز می‌کند و نشانه‌ها واضح است. با این حال، نشانه های آن شبیه کسالت‌های طبیعی بارداری است و ممکن است تشخیص تفاوت بین آنها سخت باشد.

برخی نشانه های مشترک پره اکلامپسی شامل موارد زیر است:

  • ورم صورت، خصوصا اطراف چشم‌ها
  • ورم ناگهانی دست و پا
  • افزایش سریع وزن
  • تهوع
  • سردرد شدید
  • درد شکمی
  • تغییر دید

با این‌که پره اکلامپسی جدی است و ترسناک به‌نظر می‌رسد، اما خبر خوب این است که چون تقریبا شایع است، پزشکان در بررسی، تشخیص و درمان آن کاملا مهارت دارند. درمان بستگی به این دارد که در چه دوره‌ای از بارداری قرار دارید.

برای بیشتر مادران باردار صرفا به تحت‌نظر قرار گرفتن دقیق شرایط به منظور جلوگیری از بدتر شدن آن ختم می‌شود.

در مورد بانوان با پره اکلامپسی شدید، بستری شدن در بیمارستان و مراقبت دائم ضروری است. همچنین ممکن است برای جلوگیری از حمله دارو تجویز شود.

پره اکلامپسی ممکن است باعث زایمان زودرس شود، در مورد بانوانی که پره اکلامپسی دارند معمولا زودتر یا درست سر ۳۷ هفته وادار به زایمان می شوند تا از آسیب به جنین به‌خاطر جریان محدود خون به جفت جلوگیری شود.

 

راه های جلوگیری از دفع پروتئین در بارداری

دفع پروتئین از ادرار (پروتئینوری) در بارداری به خودی خود یک بیماری نیست، بلکه نشانه ای از وجود مشکلی در سلامت است و درمان آن تنها از راه تشخیص علت و برطرف کردن آن انجام می شود.

برای مثال در صورت ابتلا به دیابت، باید بوسیله ورزش، کنترل رژیم غذایی و مصرف دارو، این بیماری را درمان کرد. به همین ترتیب پروتئینوری یا دفع پروتئین از ادرار ناشی از فشار خون بالا، باید از طریق کنترل فشار خون درمان شود. علاوه بر کنترل اختلالات موثر بر پروتئینوری، باید مقدار نمک و پروتئین موجود در رژیم غذایی نیز محدود شود، همچنین به مصرف میزان فراوانی آب نیز نیاز است. پزشک ممکن است برای دریافت یک برنامه غذایی مناسب شما را به متخصص تغذیه ارجاع دهد.  

 

مطالعه بیشتر:

1- دفع پروتئین در بارداری چه علائمی دارد و چگونه تشخیص داده می شود؟

2- وجود پروتئین در ادرار در دوران بارداری نشانه چیست؟

3- عوامل بروز پره اکلامپسی در دوران بارداری

4- راه های درمان و پیشگیری از مسمومیت بارداری

5- علائم و راههای پیشگیری از پره اکلامپسی