كودك در چند ماهگي راه ميرود؟

بسیاری از والدین بی صبرانه منتظرند تا فرزندشان اولین گام ها را بردارد و آغاز به راه رفتن کند. از زمانی که مسئولیت مادری و پدری بر دوش شما قرار می گیرد، بخش بزرگی از نگرانیتان مربوط به رشد صحیح و توانمندی های نوزادتان است. می خواهید که دلبندتان تمام مراحل رشد و تکامل خود را به عالی ترین شکل ممکن پشت سر بگذارد. یکی از نقاط عطف تکاملی شیرخواران راه رفتن است که اهمیت بسیار زیادی دارد. به عنوان فردی که تازه مادر و یا پدر شده، کاملا طبیعی است که بپرسید كودك در چند ماهگي راه ميرود؟ چگونه به راه رفتن کودک کمک کنیم؟ آیا راهکاری برای آموزش راه رفتن به کودک وجود دارد؟ آیا استفاده از وسایل کمکی برای راه رفتن کودک کار درستی است؟

نوزاد از چند ماهگی شروع به راه رفتن میکند؟

مسئله راه افتادن کودک، پرسشی است که بسیاری از پدر و مادرها مطرح می کنند. محدوده طبیعی برای راه افتادن کودک بسیار گسترده بوده و همه چیز به ویژگی های ممتاز و منحصر به فرد او بستگی دارد. مشاهده رشد کودک از دوران شیرخواری تا نوپایی و سرانجام آغاز به سخن گفتن، همگی تجربه ای شگفت انگیز برای والدین به شمار می آید.

اگر بخواهیم به طور خلاصه و مفید به این سوال که كودك در چند ماهگي راه ميرود پاسخ دهیم باید بگوئیم: کودک هر وقت احساس آمادگی کند، شروع به راه رفتن خواهد کرد. متاسفانه در پاسخ به پدر و مادرهایی که به دنبال یک جواب کامل هستند، باید بگوئیم این زمان در کودکان مختلف، متفاوت است و هر کودکی در زمان مخصوص به خود، مهارت جدید را می آموزد.

هرچند راه رفتن کودکان در طیف زمانی گسترده ای رخ می دهد و نمی توان دقیقا زمان مشخصی برای آن تعیین کرد، اما ما برای آرامش والدینی که بی صبرانه منتظرند تا صدای تاتی کردن کودک را بشنوند، به طور تخمینی زمانی برای مراحل مختلف راه رفتن مشخص می کنیم. به این نکته توجه داشته باشید که حتی اگر راه رفتن در آخرین مرحله این طیف اتفاق بیفتد، به طور کامل مورد تائید است و هیچ جای نگرانی ندارد.

اکثر کودکان بین 9 تا 12 ماهگی، گام بر می دارند و معمولا طی 14 الی 15 ماهگی به خوبی راه می روند، اما اگر کمی بیشتر از این هم طول بکشد، جای نگرانی نیست. برخی کودکان سالم و طبیعی ممکن است تا 16 و حتی 17 ماهگی راه نروند. در خلال سال اول بعد از تولد، هماهنگی و قدرت عضلات در قسمت های مختلف بدن کودک بیشتر می شود. او قبل از اینکه بتواند در سن 9 ماهگی خودش را به طرف بالا بکشد و بایستد، نشستن، غلت زدن و سینه خیز رفتن را  می آموزد. از آن پس، مسئله اطمینان و تعادل مطرح می شود. تصور کنید کودک کنار تخت می ایستد، کمی لغزش دارد و با گامهای لرزان به آغوش باز مادر پناه می برد. دوباره می ایستد، تعادل خود را بدست می آورد و اینگونه کودکی را پشت سر می نهد. احتمالا اکنون می پرسید که کودک در چند ماهگی بدون کمک راه می رود؟ لازم است بدانید اولین گام های لرزان کودک برای راه رفتن، نخستین قدم او برای رسیدن به استقلال است طولی نمی کشد که به حفظ تعادل خود مسلط شده و بدون کمک راه خواهد رفت.

 

مراحل تکامل راه رفتن کودکان

برای این که به شما توضیح دهیم كودك در چند ماهگي راه ميرود، به طور کلی مراحل کسب این مهارت را شرح خواهیم داد. پاهای نوزاد در ماه های اول به اندازه ای قوی نیستند که بتواند گام بردارد، اما اگر مادر زیر بازوی او را بگیرد، او نیز پاهایش را روی زمین قرار داده و با کشیدن پاها روی سطح سخت، تقریبا با حرکتی شبیه به راه رفتن، تنه را به جلو هدایت می کند. این عمل انعطاف پذیر بوده و حدود دو ماه طول می کشد. 

اگر از حدود شش ماهگی به او اجازه دهید پای خود را روی ران پای شما قرار دهد، به آرامی جست و خیز خواهد کرد. این حرکت، طی دو ماه آینده که عضلات پای کودک به رشد خود ادامه می دهد و او غلت زدن، نشستن و سینه خیز رفتن را می آموزد، فعالیت خوبی برای او محسوب می شود.

در حدود 9 ماهگی، کودک سعی می کند بدن را به طرف بالا کشیده و با گرفتن اشیای پیرامون خود نظیر یک میز یا مبل، بایستد. در این دوران، حتما مراقب باشید اشیایی که اطراف او قرار دارند از استحکام و مقاومت کافی برخوردار باشند. او با کمک شما می تواند کنار یک مبل بایستد و آن را محکم بگیرد. 

در 9 الی 10 ماهگی کودک به تدریج یاد می گیرد که زانوهایش را خم کند و از حالت ایستاده به نشسته تغییر حالت دهد که کمی دشوارتر از تصور شماست.

در 12 ماهگی، بعد از اینکه کودک آموخت چگونه در وضعیت ایستاده قرار بگیرد، شروع به حرکت می کند و با گرفتن لوازم منزل به عنوان تکیه گاه با گامهای کوتاه راه می رود. حتی ممکن است قادر باشد بدون پشتیبان راه برود و بایستد در حقیقت این زمان نقطه شروع برای پاسخ به پرسش راه رفتن کودک از چند ماهگی شروع میشود، است یعنی همان 12 ماهگی.

در همین محدوده زمانی، احتمالا می تواند دولا شده و یا به حالت چمپاتمه بنشیند. در این صورت قادر است در حالت ایستاده برای برداشتن اسباب بازی اش خم شود، یا اگر او در وضعیت راه رفتن نگه دارید، گام بر دارد. حتی چنانچه دستهایش را بگیرید، چند قدمی راه می رود، اما هنوز به تنهایی نمی تواند اولین گامش را بردارد و باید به او کمک کرد. بسیاری از کودکان قدمهای اول را روی پنجه پا بر می دارند و کف پا را بالا می گیرند. در 12 ماهگی، بسیاری از کودکان نوپا اگر چه بی ثبات ولی به تنهایی راه می روند. اگر کودک یک ساله شما هنوز نمی تواند به این معنی است که فقط به زمان بیشتری نیاز دارد.

 

نحوه آموزش راه رفتن به کودک

بعد از آنکه دانستید كودك در چند ماهگي راه ميرود، نوبت به این سوال می رسد که برای آموزش راه رفتن به کودک، چه کاری از ما ساخته است؟

همانطور که کودک می آموزد چگونه خود را بالا بکشد و بایستد، باید یاد بگیرد که به وضعیت اولیه باز گردد. اگر اصرار دارد و گریه می کند، نباید او را بلند کنید و بنشانید، بلکه بهتر است به او نشان دهید چگونه زانوهایش را خم کند و بدون اینکه بیفتد، بنشیند. به او فرصت تجربه کردن بدهید.

شما می توانید رو به روی او بایستید یا زانو بزنید و با گرفتن دستهایش او را به راه رفتن، تشویق کنید. دو دست او را در دست بگیرید تا به طرف شما بیاید. می توانید از اسباب بازی های مقاوم که دارای تکیه گاهی پهن هستند و کودک می تواند به آن تکیه کند، استفاده کنید. شاید در دست گرفتن یک کامیون کوچک یا هل دادن یک اسباب بازی مشوق خوبی برای راه رفتن باشد.

در این دوره فضای اطراف کودک باید نرم و ایمن باشد، از قرار دادن اشیای تیز و شکستنی در مسیر کودک خودداری کنید، نکات ایمنی را در نظر بگیرید و هیچ گاه کودک را به حال خود رها نکنید.

 

آیا استفاده از وسایل کمکی برای راه رفتن کودک صحیح است؟

حال می دانید که كودك در چند ماهگي راه ميرود، بنابراین برای راه افتادن دلبندتان عجله نکنید. متخصصان کودک اکیدا مخالف استفاده از وسایل کمکی راه رفتن کودک هستند، از این قبیل وسایل می توان به روروئک اشاره کرد. زیرا این وسیله راه رفتن را برای کودک تسهیل کرده و مانع از رشد صحیح عضلات بالای پا می شود. از سوی دیگر، کودک به کمک این وسیله به سادگی می تواند به اشیای داغ یا سمی دسترسی پیدا کند که از نظر ایمنی مناسب نیست.

 

اگر کودک در محدوده زمانی معین راه نرفت، چه باید کرد؟

اکنون با کسب آگاهی های لازم شما می دانید که كودك در چند ماهگي راه ميرود. اما همه ما کودکانی را دیده ایم که تا این زمان هنوز راه نیفتاده اند!! آیا جای نگرانی وجود دارد؟ آیا باید او را نزد پزشک ببریم؟

اگر کودک دیرتر از موعد اقدام به راه رفتن کند، مشکلی نیست. اما اگر تا دوازده ماهگی قادر به ایستادن با کمک نباشد، در 18 ماهگی نتواند گام بردارد و در سن دو سالگی به طور پیوسته راه نرود، باید به پزشک مراجعه کنید.

اگر یکی از پرسش های ذهنی شما این است که كودك در چند ماهگي راه ميرود، باید این نکته را در نظر داشته باشید که هر کودکی جدول زمانی مخصوص به خود دارد.

 

نوزادان زودرس، چه موقع راه می افتند؟

برای کودکانی که پیش از موعد متولد شده اند، با در نظر گرفتن سن واقعی، می توان گفت که این دسته نیز مانند سایر همسالان خود و گاهی کمی دیرتر به شاخص های رشدی دست می یابند. سن واقعی از زمانی محاسبه می شود که نوزاد باید در آن تاریخ متولد می شده است. بنابراین اگر کودک 12 ماهه شما 2 ماه زودتر متولد باشد، سن واقعی او 10 ماه است.

نوزادان میکروپریمی یا خیلی نارس و نوزادان نارسی که با بیماری خاصی متولد شده اند، از نظر جدول زمان بندی رشد با دیگران تفاوت دارند و در این خصوص باید با پزشک مشورت شود. نوزادان نارس معمولا بسیاری از کارها را دیرتر از همسالان خود انجام می دهند. اگر فرزند شما پیش از موعد دنیا آمده است، برای سنجش زمان هر مهارت باید سن واقعی او را در نظر بگیرید. در واقع دوره کامل بارداری 40 هفته است اگر کودکی 3 هفته یا بیشتر زودتر از این زمان به دنیا بیاید، نارس محسوب می شود. منظور از سن واقعی، روزی که پزشک زنان و زایمان برای تولد کودک تعیین کرده بود و او باید در آن روز به دنیا می آمد نه روزی که واقعا به دنیا آمده است. پزشک رشد فرزندتان را بر اساس سن واقعی ارزیابی می کند برای مثال اگر 6 ماه از تولد فرزندتان گذشته است و او 2 ماه زودتر به دنیا آمده سن واقعی او 4 ماه محاسبه می شود. بنابرایم وقتی دائم از خود می پرسید كودك در چند ماهگي راه ميرود، ابتدا شرایط فرزندتان و توانایی هایی را که تا این مدت کسب کرده با خود مرور کنید، اگر بیش از حد نگران حستید، توصیه می کنیم در این باره با پزشک مشورت کنید.

 

مطالعه بیشتر:

1- چگونه محیطی ایمن در خانه برای کودکان نوپا ایجاد کنیم؟

2- چه آسیب دیدگی های کودک نوپا را تهدید می کند؟

3- کمک به زبان باز کردن کودکان