تغییرات نوزاد در دوزاده تا هجده ماهگی

نوزادان به سرعت رشد می کنند و مهارت های جدیدی بدست می آورند. برای این منظور از شخصیت و نحوه انجام کارهایش تعریف کنید. انتظاراتی واقع بینانه برایش تعیین کنید. با تعریف و لبخند و تشکر و در آغوش کشیدن، به او پاداش دهید. به حرف های فرزندتان گوش دهید و به احساساتش احترام بگذارید. این کار به او کمک می کند که اکنون و در آینده احساس اهمیت و توانایی داشته باشد.

نیازهای نوزاد در دوازده تا هجده ماهگی

می خواهم همه چیز را کشف کنم. بالا رفتن را دوست دارم و دستم به هر ظرفی برسد آن را خالی می کنم. در داخل و خارج از منزل احتیاج به فضای امن برای حرکت دارم. می خواهم تو کنارم باشی زیرا وقتی ندانم کجایی می ترسم. از خاموش و روشن کردن کلیدها و کشاندن یک پتو یا وسیله نرم به دنبال خودم خیلی خوشم می آید. هنگام بازی با ماسه و گل و گاهی اوقات با غذایم، ارتباط با اشکال و ترکیبات یاد می گیرم. کتاب های عکس دار را بسیار دوست دارم ولی اگر چشم تو را دور ببینم، ممکن است صفحات آن را پاره کنم. وقتی کاری را نمی توانم بکنم عصبانی می شوم. گاهی اوقات لجباز می شوم و حرص تو را در می آورم و گاهی هم دوست داشتنی می شوم. لطفا با من صبور باش.

 

توصیه های برای کمک به رشد سالم نوزاد در داوزده تا هجده ماهگی

1- حفظ ایمنی نوزاد

  • برای غذاخوری همیشه فرزندتان را روی صندلی بلند محکمی نشانده و کمرش را ببندید.
  • او را از دریچه های تهویه مطبوع و بخاری دور نگه دارید.
  • از خوراکی های کوچک و سفت مانند آجیل و آب نبات پرهیز کنید زیرا ممکن است در گلویش گیر کنند.
  • وسایل محکم و بی خطر خانه (رختخواب، مبلمان منزل که گوشه هایش تیز نباشد) را کنار هم گذاشته تا کودک بتواند با تکیه دستش به آنها را برود. به هنگام راه درفتن تمام مدت مواظبش باشید.
  • به هنگام ایستادن و راه رفتن او را تشویق کرده، به او لبخند بزنید و آفرین بگویید تا کودک از توانایی ایستادن و راه رفتن احساس غرور کند.

2- ایجاد احساس امنیت در نوزاد

  • به فرزند خود بگویید او و کاری که انجام می دهد را دوست دارید. مثلا بگویید «ممنونم» زمانی که کمک می کند و «آفرین» زمانی که کار کوچکی انجام می دهد.
  • وقتی کلافه می شود او را در آغوش بگیرید و کمکش کنید که به آرامش برسد.

3- حفظ بهداشت نوزاد

  • وقتی او را برای واکسن زدن در هجده ماهگی نزد پزشک می برید، راجع به نحوه رشد فرزندتان از او سوال کنید.
  • فرزند خود را تشویق به خوردن سبزیجات و میوه کنید ولی او را مجبور به خوردن نکنید. غذا خوردن باید برای فرزندتان لذت بخش باشد.

4- کمک در سرعت یادگیری نوزاد

  • با فرزند خود در مورد کارهای روزمره و اتفاقات روزانه که در جلوی چشم او انجام می دهید برایش توضیح داده و حرف بزنید. مثلا بشقاب کجاست؟ روی میز است. اوناهاش آنجاست. برو آن را بردار.
  • به فرزندتان بگویید هر شی مال چه کسی است. مثلا این سبد من است. آن کلاه مال تواست. آن کیف برادرت محمد است.
  • در مقابل او چمباتمه بنشینید و او را تشویق کنید تا از شما تقلید کند.
  • با فرزندتان بازی هایی کنید که در طی آن او مرتبا بنشیند و برخیزد.
  • با فرزند خود بازی هایی کنید که در طی آن او عقب عقب راه برود. مانند کشیدن سطل زباله و کشیدن ماشین پلاستیکی که با نخ بسته شده است.
  • به هنگام خم شدن به فرزندتان کمک کنید تا اسباب بازی اش را راحت تر از زمین بردارد.
  • به فرزند خود بازی های دستی نسبتا پیچیده یاد دهید. مثلا به او یک زیپ و چند قوطی پلاستیکی یا فلزی که در آن پیچی باشد بدهید تا آن ها را باز و بسته کند، یا دکمه های لباس عروسک هایش را باز و بسته کند و لباس آن ها را درآورده و دوباره بپوشاند. مواظب باشید که دکمه ها محکم باشند و کنده نشوند، زیرا در صورت در دهان گذاشتن، خطر خفگی کودک وجود دارد و اسباب بازی هایی مثل تلفن، پیچ و مهره،کلاه آتش نشانی و انبر پلاستیکی در اختیارش قرار دهید.
  • به همرا ه فرزندتان مکعب های چوبی را روی هم گذاشته و برج بسازید تا او هم این کار را تمرین کند و ماهر شود.
  • به فرزندتان یک کتاب مقوایی بدهید و طرز ورق زدن کتاب را به او آموزش دهید. با چند ورقه مقوایی کوچک نقاشی شده، برای کودک کتاب درست کنید.
  • وقتی فرزندتان سعی می کند لباسش را بپوشد، با صبر و حوصله و آرامش به او نشان دهید چگونه کلاهش را بر سر گذاشته و کفشش را بپوشد.
  • با وسایلی مانند سینی و قابلمه و یا طبل های کوچک اسباب بازی، ضربه زدن را به او یاد دهید.
  • به او مسواک کوچکی داده و کمک کنید تا مسواک زدن را یاد بگیرد.
  • سعی کنید کودک خود را با انواع صداها آشنا کنید. مثلا صدای چکه آب، صدای شرشر رودخانه، صدای امواج دریا، صدای برخورد امواج دریا به صخره، صدای مرغان دریایی، صوت کشتی ها و قطارها، صدای خش خش برگ های خشک زیر پا، صدای قدم ها در پارک های فضای سبز یا صداهای موجود در جنگل و کشتزار و مزارع و شالیزار و ….. و یا در خانه به صدای خس خس ورق زدن کتاب و یا صدای حرکت ماهی ها در آکواریوم، صدای چلچله قناری ها، صدای ماشین ها، صدای لولای دری که روغن کاری نشده است.
  • وقتی که کودک برای فهماندن منظور خود به جای یک جمله، فقط یک کلمه می گوید شما پس از آن که منظور او را فهمیدید با جمله کامل به او پاسخ دهید. مثلا کودک به جای آن که بگوید «مامان به من آب بده» فقط می گوید «مامان» شما در جواب بگویید «الان مامان به تو آب می ده» و کلمه «آب» را تکرار کنید تا کودک به تدریج جمله گفتن را تمرین کند.
  • نام، رنگ،کیفیت، مشخصات و نرمی و زبری همه اشیای محیط اطراف را به او بگویید و نشان دهید.
  • کتاب قصه زیادی برای او بخوانید و تصاویر کتاب را با انگشت نشان داده و اسامی را به او توضیح دهید. مثلا این یک توپ است، توپ و از او بخواهید که آن اسم را تکرار کند.
  • در مورد کارهایی که فرزندتان انجام می دهد، جاهایی که رفته و محیط اطراف، با او حرف بزنید تا برای حرف زدن انگیزه و علاقه داشته باشد.
  • شمارش اعداد را شروع کرده و در فرصت های مناسب از اعداد استفاده کنید، مثلا تو دو تا عروسک داری، من یک عروسک دارم.
  • برای کودک قصه های کوتاه بخوانید تا توانایی های ذهنی او تقویت شده و با صدای حیوانات آشنا شود.
  • کودک را تشویق کنید تا احساسات و عواطف خود را نشان دهد. مثلا عروسک را نوازش کند، سگ اسباب بازی را بزند و مادر و برادر و خواهر را ببوسد و دست های خود را دور گردن پدر حلقه کند.
  • هر روز برای فرزند خود آواز بخوانید و با او حرف بزنید و به حرف هایش گوش دهید و با او بازی کنید.
  • عکس های خودتان و اعضای خانواده را به او نشان دهید.
  • درخواست های ساده ای از فرزند خود داشته باشید مانند «خواهش می کنم کفش هایت را بیاور» و وقتی این کار را انجام داد از او تعریف کنید و بگویید «آفرین که کفش هایت را آوردی»
  • به فرزند خود کمک کنید که احساساتش را نام گذاری کند. مثلا بگویید «تو عصبانی هستی»

 

خصوصیات رفتاری نوزادان در نه تا دوازده ماهگی

به خاطر داشته باشید میزان رشد و نمو نوزادان یکسان نیست. این موارد فقط راهنمایی هستند. در صورت نگرانی نسبت به رشد نوزاد خود، موضوع را با پزشک خود یا فرد مورد اطمینان دیگری در میان بگذارید.

  • نوزاد از گام های نخست به راه رفتن و دویدن و حتی به عقب راه رفتن پیشرفت نشان می دهد. خیلی زیاد به وسایل برخورد کرده و به زمین می افتد.
  • صحبت کردن را با تقلید صداها شروع کرده و تقریبا ده کلمه را یاد می گیرد («نه» احتمالا کلمه مورد علاقه اش می باشد)
  • ممکن است با غان و غون کردن گفتگوهای مفصلی را با خودش انجام دهد.
  • با مداد می تواند خطوط ساده را بکشد.
  • وقتی در پوشک خود ادرار یا مدفوع می کند می تواند به شما بگوید ولی برای آموزش توالت رفتن هنوز زود است.
  • ممکن است کارهای بزرگسالان مانند جارو کردن را تقلید کند و شروع به بازی هایی مانند وانمود کردن به رانندگی کند.
  • با تکان دادن دست بای بای کرده و محبت خود را با بوسه و در آغوش گرفتن نشان می دهد.

 

از خودتان مراقبت کنید

پدر یا مادر بودن کار سختی است و اگر تنها باشید حتی سخت تر هم می شود بویژه در ماه های اول این مورد بیشتر خودش را نشان می دهد. اگر تمامی مسئولیت به عهده شماست، سعی نکنید که همه کارها را به تنهایی انجام دهید. از دوستان و اقوام و سازمان های خدمات اجتماعی کمک بگیرید.

 

مطالعه بیشتر:

1- تغییرات نوزاد از بدو تولد تا سه ماهگی

2- تغییرات نوزاد در سه تا شش ماهگی

3- تغییرات نوزاد در شش تا نه ماهگی

4- تغییرات نوزاد در نه تا دوازده ماهگی

5- اسباب بازی متناسب با سن نوزاد