با گرفتی بینی و خر و پف در بارداری چه کنیم؟

در دوران بارداری ممکن است متوجه شوید که برای اولین بار خر و پف می‌کنید. حدود ده درصد مادران باردار در سه‌ماهه اول خر و پف می‌کنند و در سه ماهه سوم تقریبا نیمی از بانوان باردار دچار آن می‌شوند. اما برای آشنایی با عوارض و خطرات خر و پف در بارداری تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید.

متاسفانه هرچه بارداری پیش می‌رود خر و پف کردن و احتقان بینی بیشتر می‌شود. خبر خوب این است که اگر برای اولین بار در دوران بارداری شروع به خر و پف کرده‌اید، پس از بدنیا آمدن نوزاد قطع خواهد شد.

علت خر و پف کردن در بارداری چیست و چه درمانی دارد؟

علت خر و پف کردن در بارداری

در دوران بارداری سطح بالای هورمون های استروژن و پروژسترون موجب می‌شود تا رگ های خونی بینی شما گشادتر شود و این موجب احتقان و یا پرخون شدن لایه مخاطی بینی می‌شود. هورمون ها همچنین موجب تورم بافت بینی شما می‌شود و بر این مشکل می‌افزاید.

بین وزن پیش از بارداری و خر و پف کردن در بارداری ارتباطی وجود دارد: هرچه شاخص توده بدنی شما پیش از باردار شدن بالاتر باشد، احتمال خر و پف کردن بیشتر است. این می‌تواند به خاطر اضافه وزن بافت اطراف گردن شما باشد. این موضوع مسیر عبور هوا را باریک می‌کند و بر تنفس شما در هنگام شب تاثیر می‌گذارد و می‌تواند منجر به خر و پف کردن شود.

 

توصیه های برای کاهش و درمان خر و پف کردن در بارداری

خوابیدن به پشت می‌تواند خر و پف کردن را بدتر کند. سعی کنید در عوض به پهلو بخوابید و به کمک یک بالش سرتان را مقداری بالا قرار بدهید. عادت کردن به خوابیدن به پهلو برای جنین شما هم بهتر است و خطر مرده زایی را کاهش می‌دهد.

رعایت توصیه‌های زیر می‌تواند خر و پف کردن را کاهش بدهد:

  • بطور منظم ورزش کنید.
  • بالای تشک خود را بالا بیاورید (این به سوزش معده هم کمک می‌کند).
  • از یک نوار یا گشادکننده بینی استفاده کنید تا سوراخ بینی شما را باز نگه دارد. می‌توانید این اقلام را از داروخانه خریداری کنید.
  • اگر هنوز مصرف الکل و تنباکو را قطع نکرده‌اید، این‌ها می‌توانند موجب خر و پف کردن شوند و هر دو برای رشد جنین مضر است. وزارت بهداشت در مورد نوشیدن هرگونه الکل در دوران بارداری هشدار داده است و سیگار کشیدن هم می‌تواند موجب مشکلات بسیاری برای جنین شما شود.

شواهد زیادی مبنی بر این‌که برخی روغن ها می‌تواند کمک کننده باشد وجود ندارد، اما برخی مادران به آن‌ها قسم می‌خورند. بخصوص روغن نعنا که بصورت سنتی برای از بین بردن خلط استفاده می‌شود، اما پیش از استفاده از آن‌ها در دوران بارداری باید با داروساز مشورت کنید.

اگر هیچ‌کدام از این موارد کمکی نکرد و خر و پف کردن شما باعث می‌شود همسرتان نتواند بخوابد، خریدن پنبه های مخصوص گوش می تواند خواب در یک تختخواب مشترک را راحت‌تر بکند.

 

خر و پف در بارداری چه عوارض و خطراتی دارد؟

آیا خر و پف در بارداری نشانه آپنه خواب است؟

اگر زیاد و بلند خر و پف می‌کنید، ممکن است دچار عارضه‌ای به نام حبس تنفس انسدادی باشید. این عارضه زمانی روی می‌دهد که مجراهای عبور هوا باریک‌ می‌شود و مختصرا موجب قطع تنفس شما در خواب (آپنه خواب) می‌شود. این موضوع می‌تواند در طول شب به کرات اتفاق بیفتد.

احتمال بیشتر این است که همسرتان متوجه نشانه های این عارضه بشود که شامل موارد زیر است:

  • خر و پف با صدای بلند
  • تنفس پرسروصدا و سخت
  • بند آمدن و صدای خرناس مکرر در زمان هایی که تنفس برای مدت کوتاهی مختل می‌شود
  • عدم احساس شادابی پس از خواب و احساس خستگی هنگام روز

 

خر و پف در بارداری چه مشکلاتی برای مادر و جنین ایجاد می کند؟

وقتی برای لحظات کوتاه نفس نمی‌کشید، مقدار اکسیژن خون شما کاهش می‌یابد. قلب شما مجبور است بیشتر تلاش کند تا به عملکرد طبیعی بدن شما و جنین کمک کند. بنابراین اگر برای توقف تنفس کمک دریافت نکنید، می‌تواند به تدریج به سلامت شما آسیب برساند.

قطع تنفس هنگام خواب مرتبط با شرایط زیر است، هرچند که روشن نیست دلیل آن قطع تنفس انسدادی است یا صرفا با هم اتفاق می‌افتند:

قطع تنفس در هنگام خواب می‌تواند شما را بسیار خسته کند. این موضوع احتمال این را که سر کار، هنگام رانندگی و وقتی از کودک خود مراقبت می‌کنید خوابتان ببرد، بیشتر می‌کند. اگر در هفته های آخر بارداری خستگی مفرط داشته باشید، ممکن است زمان زایمان طولانی‌تر بشود و بیشتر احتمال دارد به سزارین نیاز پیدا کنید.

اگر احساس می‌کنید دچار قطع تنفس هنگام خواب هستید به پزشک عمومی خود مراجعه کنید. ممکن است بتواند به شما یک گارد دهانی بدهد تا مجرای هوا را باز نگه دارد و یا ماسکی بدهد که در هنگام خواب جریان دائم هوا را برایتان تامین کنید.

 

علت گرفتگی بینی در بارداری و روش های درمان

در این بخش به برخی علل گرفتگی بینی و گاهی اوقات خونریزی بینی در دوران بارداری می پردازیم. همچنین به چند راهکار برای بهبود گرفتگی و خونریزی بینی اشاره می کنیم.

احساس گرفتی بینی دقیقا مانند زمان سرماخوردگی یا بروز آلرژی، است. گرفتگی بینی که شرایط را برای شما آزار دهنده می کند و گاهی اوقات با خونریزی همراه است (به خصوص زمانی که در حال خالی کردن بینی هستید.) از حدود هفته شانزدهم بارداری آغاز و تا پایان دوران بارداری ادامه پیدا می‌کند.

علت گرفتگی بینی در بارداری چیست؟

در دوران بارداری، بینی نیز مانند سایر قسمت های بدن ورم می کند. یکی از علل اصلی گرفتگی بینی در بارداری افزایش جریان خون در همه غشاء مخاطی بدن از جمله بینی به دلیل ترشح بیشتر هورمون استروژن و پروژسترون است. آلرژی نیز می تواند این مسئله را تشدید کند. پس همانطور که قبلا نیز اشاره کردیم غشاء مخاط بینی متورم و نرم شده که منجر به گرفتگی بینی می شود. علاوه بر این گاهی اوقات خالی کردن دائم بینی باعث خونریزی می شود. می‌توانید برای بهبود از قطره بینی استفاده کنید، البته گاهی اوقات باعث سرفه در شب شود. ( این در شرایطی است کار دیگری از دست شما بر نمی آید.)

آنچه باید بدانید: متاسفانه در دوران بارداری از نظر ذهنی آمادگی روبرو شدن با این شرایط را ندارید. ممکن است گرفتگی و احتقان بینی با پیشرفت بارداری بدتر شود و تا پس از بارداری بهبود نیابد.

 

روش های پیشگیری و درمان گرفتگی بینی در بارداری

1- خالی کردن بینی با روش صحیح

برای تمیز کردن مسیر عبور هوا بدون آسیب به مخاط ظریف بینی، می توان از روش صحیح خالی کردن بینی استفاده کرد. در این روش انگشت شست خود را روی یکی از سوراخ های بینی قرار داده و به آرامی هوا را از سوراخ دیگر خارج کنید این کار را به سوراخ بینی دیگر انجام دهید تا بتوانید راحت تر تنفس کنید.

2- درخواست تجویز دارو از پزشک

استفاده از داروهایی مانند آنتی هیستامین ها و بسیاری از اسپری های ضد احتقان بینی در دوران بارداری ممنوع است. بنابراین از پزشک متخصص خود درخواست کنید در صورت امکان داروی جایگزین برای شما تجویز کند. به عنوان مثال استفاده از قطره یا اسپری های نمکی آسیبی به سلامت شما و جنین نمی رساند.

3- استفاده از بخور

بهتر است یک دستگاه بخور گرم یا سرد در اتاق خود قرار دهید تا رطوبت کافی به غشاء مخاط بینی رسیده و آن را تسکین دهد. از دستگاه بخور به طور مداوم و همیشگی استفاده نکنید. 

4- استفاده از مرطوب کننده

برای مقابله با خشکی بینی می توانید کمی وازلین با گوش پاکن در سوراخ بینی بمالید.

5- مصرف ویتامین C بیشتر

در دوران باردرای با پزشک متخصص خود برای مصرف 250 میلی گرم ویتامین C بیشتر در روز مشورت کنید. مصرف بیشتر ویتامین C به استحکام مویرگ ها کمک کرده و احتمال خونریزی بینی را در طول دوران بارداری کاهش می دهد. می ‌توانید آب پرتقال بیشتر بنوشید یا میوه ها و سبزیجات غنی از ویتامین C مانند کیوی، فلفل دلمه و گوجه را در رژیم غذایی خود بگنجانید.

برای بند آمدن خونریزی بینی در بارداری به جای اینکه به عقب برگردید، کمی به سمت جلو خم شوید و آن قسمت از بینی که خونریزی دارد را از بیرون فشار داده همچنین سوراخ های بینی را به مدت 5 دقیقه بگیرید اگر خونریزی ادامه داشت این کار را تکرار کنید. در صورتی که خونریزی بینی به طور مداوم در طول دوران بارداری اتفاق افتاد با پزشک متخصص خود صحبت کنید.