مراقبت از نوزاد در مقابل آلودگی های محیطی و سموم

زمانی‌که فرزندتان در رحم شما زندگی می‌کند، ایمن و محفوظ است. اما وقتی او به این جهان پای می‌گذارد، ممکن است در معرض خطرهای محیطی قرار بگیرد. از گرد و خاک تا آلوده کننده‌های هوا، خوراکی‌های آغشته به آفت‌کش ها تا اسباب بازی های نامرغوب؛ همگی خطرهایی را برای فرزندتان به همراه دارند. و از آنجاییکه این موارد در همه جا حضور دارد، دور نگه داشتن فرزندتان از چنگال آنان مشکل است. به علاوه، سیستم ایمنی نوزاد برای مبارزه با تاثیرات آسیب رسان سموم و آلودگی های محیطی آن چنان نیرومند و قوی نیست. اما با کمی دقت می توان او را از این عوامل خطرناک دور نگه داشت. اگر نمی‌توانید تمامی آلوده کننده ها و سموم را از دید او مخفی کنید، برای تضمین ایمنی می‌توانید از موارد مرغوب استفاده کنید. در ادامه لیستی از روش‌هایی ساده که تا حد زیادی به شما کمک خواهد کرد تا سلامت فرزندتان را تضمین کنید، فراهم کرده‌ایم.

آلاینده هایی که در محیط اطراف زندگی ما پراکنده‌اند می‌تواند خطری بالقوه برای سلامتی فرزندتان باشد. در این مطلب به شما نشان خواهیم داد که چگونه از فرزندتان در برابر آنان حمایت کنید.

 

بیسفنول آ یا BPA چیست؟

بیسفنول آ که اغلب BPA‌ خوانده می‌شود، ماده‌ای شیمیایی است که در پلاستیک‌های سخت و بطری قوطی های نوشابه و ظروف غذا یافت می‌شود که می‌تواند پس از ورود به بدن مانند استروژن عمل کند. بیسفنول آ در تولید محصولات بسیاری استفاده می‌شود، مثل بطری آب، بطری‌های شیر خشک، مواد پُرکننده دندان و روکش‌ها، ابزارهای پزشکی، لنزهای عینک، سی دی و دی وی دی، وسایل الکترونیکی منزل و تجهیزات ورزشی. بیسفنول آ همچنین در رزین ایپوکسی یافت شود که به‌عنوان پوشش داخلی قوطی های نوشابه و مواد غذایی استفاده می‌شود. در سال 2008 تاثیرات آسیب‌رسان بیسفنول آ آشکار شده است.

چگونه بیسفنول آ می‌تواند به فرزندتان آسیب برساند:

  • گرچه مطالعات بر روی حیوانات برای بررسیِ خطرات بیسفنول آ نتایجی را به همراه داشته است، ولی متخصصین معتقدند که بیسفنول آ می‌تواند هورمون‌های خاصی در بدن را تقلید کند و تعادل تعداد هورمون ها را برهم زند و رشد جفت‌، نوزاد و کودکان را مختل سازد.
  • برنامه ملی سم شناسی وزارت غذا و داروی امریکا، درباره تاثیرات احتمالی بیسفنول آ بر مغز و رفتار نوزادان و کودکانِ کم سن و سال ابراز نگرانی می‌کند و معتقد است که بیسفنول آ برای نوزادان در حال رشد به شدت خطرناک است.
  • مطالعات بیشتر بین بیسفنول آ و سرطان رابطه معنی داری را کشف کرده‌اند.
  • برخی از متخصصین معتقدند که احتمال دارد قرار گرفتن در معرض این ماده باعث افزایش بروز مشکلاتی مانند چاقی، دیابت ها، اختلال کمبود توجه و بیش فعالی شود.
  • مطالعات نشان می‌دهد که تاثیرات مخرب این ماده می‌تواند در نوزادان و کودکان شدت بیشتری داشته باشد، چرا که سیستم ایمنی آنان به اندازه تکامل نیافته تا با آن مبارزه کند.

1- به دنبال شیشه شیرهای عاری از بیسفنول آ (BPA) باشید

آیا می‌خواهید مطمئن شوید که فرزندتان پس از تولد و طی اولین ماه های زندگی خود با مواد غذاییِ کاملاً طبیعی تغذیه شود؟ بنابراین، انتخابی بهتر از شیردهی پستانی نخواهید داشت. با اینکه تمامی مادران دوست دارند که فرزندشان را در حد امکان به صورت طبیعی شیردهی کنند، اما این کار همیشه امکان‌پذیر نیست. مادرانی که فرزندشان برای پستان به دهان گرفتن مشکل دارند، مادران شاغل یا حتی مادرانی که باید با فرزندانشان به مسافرت‌های طولانی بروند، با مشکلاتی رو به رو خواهند بود. دوشیدن شیر و ذخیره آن در بطری راه حلی مطلوب است. اما سوال اینجاست که کدام بطری؛ آیا همه بطری‌های پلاستیکی، مواد مغذی شیر دوشیده شده را تازه و بدون آسیب نگه می‌دارد؟ البته والدین جواب این سوال را می‌دانند و بطری‌هایی با پشت نویس عاری از BPA (بیسفنول آ) را انتخاب می‌کنند. با افزایش تولید بطری های عاری از BPA، معلوم می‌شود که آگاهی عموم مردم درحال افزایش است. بیسفنول آ یا BPA ترکیبی سرطان زا است که در اکثر بطری های پلاستیکی یافت می‌شود و می‌تواند جذب غذا شود و آنرا مسموم سازد. برای والدینی که کاملاً به شیر خشک کودکان و شیردهی با شیشه وابسته ‌هستند، باید یافتن بطری‌هایی با پشت‌نویس عاری از بیسفنول آ یک نگرانی اولیه باشد. دکتر "ساندیپ متا" متخصص کودکان می‌گوید: اگر برای شیردهی فرزندتان از بطری استفاده می‌کنید، مطمئن شوید که برای مدت طولانی درپوش آنرا باز نگذارید. زیرا محیط اطراف ما آن‌چنان که به نظر می‌آید پاکیزه و عاری از آلودگی‌ها نیست، بنابراین باز گذاشتن درپوش شیشه شیر برای مدتی طولانی به آلوده شدن آن منجر می‌شود. پژوهش‌ها نشان می‌دهد که قرار گرفتن در معرض سرطان زاها از طریق مواد غذایی و همچنین دیگر واسطه‌ها می‌تواند در زندگی آینده فرزندتان تاثیرات نامطلوبی داشته باشد. یک مشاور شیردهی پستانی می‌گوید: برای حمایت از فرزندتان در مقابل سموم غذایی، شیردهی پستانی بهترین راه است. اما اگر شیردهی با شیشه را انتخاب می‌کنید، مطمئن شوید که عاری از بیسفنول آ است و برای احتیاط بیشتر، هرگز بطری را مستقیما داخل مایکروویو قرار ندهید، زیرا ترکیبات ظروف پلاستیکی هنگام گرم شدن، تغییر می‌کند و امکان دارد غذا را آلوده کند. شیر را گرم کنید و سپس آنرا داخل بطری عاری از بیسفنول آ بریزید. گرچه ممکن است انتخابی مناسب نباشد، اما بطری های شیشه ای استفاده شده برای ذخیره‌سازی و تغذیه نوزاد می‌تواند تا حد زیادی سموم را دور نگه دارد.   

 

2- در انتخاب و شستشوی و نگهداری البسه نوزاد دقت کنید

وقتی نوبت به انتخاب لباس می‌رسد، مخصوصاً برای اطفال، پارچه نخی بهترین انتخاب است. الیاف سازگار با پوست، فرزندتان را در برابر التهاب پوستی و آلرژی‌ها حفظ می‌کند. حتی اگر دوست دارید که به فرزندتان لباس‌های زیبا و مجلسی بپوشانید، مطمئن شوید که آستری لباس نخی باشد. برای نوزادان، احتیاط‌های متداول را در نظر بگیرید، یعنی از چسب های نواری ولکرو، دگمه‌ها یا هر نوع پارچه ای که می‌تواند باعث آزار پوستی شود دوری کنید. انتخاب لباس های مناسب فقط یک روی سکه است. زیرا برای جلوگیری از بروز آلرژی، شستشوی و نگهداری البسه نیز از اهمیت بسزایی برخوردار است. می‌توانید از پاک‌کننده‌های معمولی برای شستشوی لباس‌های فرزندتان استفاده کنید، اما آب کشی آخر باید با آب باشد. دتول یا هر مایع ضدمیکروب دیگری می‌تواند لکه هایی از مواد شیمیایی باقی بگذارد، بنابراین صرف نظر کردن از آن بهتر است. اگر می‌توانید مطمئن شوید که لباس های نخی فرزندتان کاملاً شسته شده و تمامی لکه‌ها و کثیفی آن پاک شده باشد، در نتیجه نی‌نی شما در لباسی نخی می‌تواند به سادگی تنفس کند.

 

3- جهت تغذیه فرزندتان از موادغذایی بسته بندی‌ فرآوری شده دوری کنید

زمانی که نوبت به آن برسد که فرزندتان خوردن غذای سفت را شروع کند، این مسئله برای تان چالش بزرگی خواهد بود. زیرا نوعِ غذایی که باید به او بدهید و سلامت بودن آن، باعث نگرانی شما می شود. برای شروع، می‌توانید غذای خانگی به فرزندتان بدهید. از مواد طبیعی (ارگانیک) استفاده کنید. مطمئنا گران‌تر است، اما مطمئن هستید که مواد مغذی آنها به سموم شیمیایی آلوده نیست. برای اطمینان از این‌که فرزندتان غذای مناسبی با سموم کمتری را میل می‌کند، از تنبلی پرهیز کرده و خودتان پخت و پز آنرا در آشپزخانه آغاز کنید. مواد لازم را بشویید و غذای فرزندتان را بپزید یا تنوری کنید. وقتی این کار را کردید، متوجه می‌شوید که چقدر کار لذت‌بخشی است و علاوه بر این فرزندتان را از آلوده کننده ها دور کرده اید. خانم "کاویتان موکی" متخصص تغذیه می‌گوید: به عنوان یک قانون ثابت به یاد داشته باشید که جهت تغذیه فرزندتان از موادغذایی بسته بندی‌ فرآوری شده دوری کنید. و برای اطمینان از این‌که غذای انتخابی شما از سموم و آلوده کننده های کمتری برخوردار است، انتخاب موادغذاییِ مربوط به همان فصل بهترین اتخاب است. به این ترتیب، مطمئن می‌شوید که برای انبار میوه‌ها از آفت کش ها، مواد شیمیایی یا هورمون های کمتری استفاده شده است. و همیشه میوه و سبزی را پیش از استفاده برای 30 تا 45 دقیقه در آب خیس کنید.

 

4- اسباب بازی مناسبی را برای فرزندتان انتخاب کنید

اسباب‌ بازی‌ برای کودکان بسیار مهم است، زیرا علاوه بر شاد کردن فرزندتان به رشد شناختی او نیز کمک می‌کند. اما خنده‌دار اینجاست که کودکان بیش از اینکه دوست داشته باشند با اسباب‌ بازی‌های خود بازی کنند، دوست دارند با اشیاء متعلق به بزرگ‌ترها بازی کنند، مثل دسته کلیدها، قاشق‌ها، کاسه‌ها و غیره. اگر این‌ وسایل را به کودکان بدهید، آنان این اجسام را وارد دهان خود می‌کنند. بنابراین، مهمترین اولویت شما باید حصول اطمینان از این نکته باشد که آنچه به فرزندتان می‌دهید، عاری از هر گونه آلودگی باشد. از طرف دیگر و متاسفانه، در بسیاری از کشورها  سازندگان اسباب بازی تحت کنترل مقررات بهداشتی قرار ندارند، بنابراین والدین باید تلاش کنند تا اسباب بازیِ مناسبی را برای فرزندشان انتخاب کنند.

دو مسئله که هنگام انتخاب اسباب بازی باید مورد توجه قرار گیرد، عبارتند از مواد و رنگ مصرفی در آنها.

از آنجایی‌که کودکانِ زیر سه سال اکثر چیزها را وارد دهان خود می‌کنند، جنس پلاستیک و رنگ استفاده شده در آنها می‌تواند باعث آسیب شود(اگر ترکیبات مورد استفاده استاندارد نباشد). امکان دارد، این مسئله در آن لحظه به رشد فرزندتان آسیبی نرساند، اما می‌تواند بعدها در زندگی او باعث بروز مشکلاتی شود، مثل تمرکز ضعیف، کاهش هوش و غیره. بنابراین از اسباب بازی‌هایی که بسیار ارزان هستند و کیفیت پایینی دارند دوری کنید. بهتر است که از برندهای مشهور استفاده کنید؛ حداقل می‌دانید که جهت تامین ایمنی اسباب بازی‌ها، آنان از مقررات و ویژگی‌هایی ضروری پیروی می‌کنند. اگر متوجه شُدید که رنگ یا روکش اسباب بازی در حال افتادن است، باید آنرا دور بیاندازید. احتمالاً اسباب بازی‌های چوبی یا پارچه‌ای همانند انواع مُدرن‌تر آنها ظاهری جذاب نداشته باشند، اما در مقایسه با پلاستیک های بی کیفیت انتخابی ایمن‌تری هستند. در مورد وسایلی مثل دندان‌گیر و جغجغه‌ که مطمعناً کوچولوی شما آنرا داخل دهان خود می‌کند و اوقات بیشتری به آنها مشغول است، بیشتر مراقب آنچه انتخاب می‌کنید، باشید. و در صورت امکان پیش از این‌که اسباب بازی‌ها را به دست فرزندتان بدهید، آنها را استریل کنید.

راهنمای انتخاب اسباب بازی

کمیسیون ایمنی محصولات برای مصرف کنند‌گان امریکا راهنمایی های عمومی را ارائه داده که ضروری است هنگام خرید اسباب بازی، آنها را به یاد داشته باشید:

  • اسباب‌ بازی‌هایی که از پارچه ساخته شده‌اند، باید دارای پشت نویس ضد آتش یا به نوعی در برابر آتش ایمن شده باشند.
  • اسباب بازی‌های پُر شده (داخل آن از موادی پر شده است) باید قابل شستشو باشد.
  • اسباب بازی‌های رنگ شده باید با رنگی عاری از سرب پوشیده شده باشد.
  • اسباب بازی‌های هُنری (مداد رنگی و خمیر و غیره) باید دارای پشت نویس غیر سمی باشد.

 

5- جنس پوشک نوزاد از اهمیت بسزایی برخوردار است

وقتی درباره حفظ ایمنی فرزندتان در برابر آلودگی ها و سموم محیطی فکر می‌کنید، پوشک را فراموش نکنید. ناحیه پوشکی گرم و مرطوب است، یعنی دارای شرایط عالی برای تولیدمثل قارچ ها و باکتری ها می‌باشد و می‌تواند باعث التهاب پوستی کودکتان شود. احتمال دارد بهترین پوشک های موجود در بازار را تهیه کرده باشید که خشکی طولانی مدت را تضمین ‌کند، اما با این کار نیز از مشکل التهاب پوشکی خلاص نمی‌شوید. بهترین پوشک‌ می‌تواند تا بیش از 90 سانتی‌‌متر مکعب ادرار را جذب کند، درحالی که دیگر پوشک ها تنها می‌توانند بین 30 تا 60 سانتی‌متر مکعب ادرار را جذب کنند. یعنی این‌که اگر فرزندتان سالم است و به خوبی ادرار می‌کند، حتی با مصرف بهترین پوشک، باید اغلب آنرا تعویض کنید. برای دوری از عفونت ها، التهاب های پوستی و ناراحتی‌های آن ناحیه، پوشک های نخی بهترین انتخاب خواهد بود، اما این نیز راه حلی عملی نیست. بجز تعویض های پیاپی، حتی جنس پارچه‌ای که برای تهیه پوشک استفاده شده، از اهمیت بسزایی برخوردار است. برای آگاهی از این‌که پوشک فرزندتان از جنس خوبی است، کمی آب روی آن اسپری کنید و اجازه دهید که جذب آن شود. اگر پوشک حالت قبلی خود را حفظ کرد، می‌توانید به پارچه مصرفی در آن اعتماد کنید. اما اگر مچاله شد، برای فرزندتان ایمن نیست.

 

6- نکات ایمنی برای خواب نوزاد را رعایت کنید

همه می‌دانیم که خواب برای کودکان ضروری است. این کار گسترش مغز و رشد عمومی فرزندتان را ممکن می‌سازد. بنابراین، نه فقط خواب خوب بلکه ایمنی فرزندتان در هنگام چرت زدن نیز از اهمیت زیادی برخوردار است. شراکت در یک بستر فوائد خود را دارد، اما بهتر است، فضای خواب جداگانه‌ای را برای فرزندتان انتخاب کنید. به این ترتیب، فرزندتان را از میکروب‌ها و آلودگی هایی که احتمالاً در رختخواب بزرگسالان وجود دارد، مصون می‌سازید. مراقب باشید که در بستر فرزندتان، وسیله‌ی اضافی وجود نداشته باشد. زیرا ممکن است این وسایل یا اسباب‌ بازی‌ها حاوی موادی باشد که اگر نوزاد آنرا تنفس ‌کند، به مشکلات تنفسی خاصی دچار شود. پُرزهایی که از اسباب بازی‌های پشمی جدا می‌شود، می‌تواند تنفس فرزندتان را با اختلال مواجه سازد. همچنین امکان دارد اسباب بازی‌های نرم یا بالش‌های اضافه روی تخت باعث خفگی شود.

 

7- به ترکیبات رنگ و پلاستیک لوازم نوزاد توجه کنید

هنگامیکه مبلمان کودکتان را انتخاب می‌کنید، مطمئن شوید که جنسی محکم و مناسب داشته باشد. دوباره یادآور می‌شویم، جنس رنگ و پلاستیک آنرا بررسی کنید. همچنین باید بطور منظم مبلمان فرزندتان را تمیز کنید.

از سرب دوری کنید

سرب ماده سرطان زای خطرناکی است که در رنگ‌های قدیمی و گرد و غبار یافت می‌شود. امکان دارد نوزادان یا کودکان با استفاده از وسایلی که دارای رنگ‌های قدیمی (برپایه سرب) هستند، دچار مسمویت سرب شود. میزان بیش از حد سرب در بدن کودکان می‌تواند به مسائل زیر منجر شود:

  • ضریب هوشی کم
  • مشکلات رفتاری
  • مشکلات رشدی
  • کم خونی
  • اختلال کلیوی
  • از دست رفتن شنوایی

پژوهش‌های جدید نشان می‌دهد که سرب موجود در رنگ دیوارهای منزلِ شما می‌تواند باعث آسیب به رشد فرزندتان و سلامت عمومی او شود. وقتی برای بازسازی یا تعمیرات، دیوارهای منزل را سنباده می‌زنید یا می‌تراشید، ذرات خطرناک سرب در فضای خانه پخش می‌شوند. دور نگه داشتن فرزندتان طی روزهایی که مشغول این کار هستید، او را محفوظ نگه می‌دارد. بنابراین وقتی خانه رنگ شد، خطر این‌که سرب بر فرزندتان تاثیر گذارد، کاهش می‌یابد. همچنین تعمیر هرگونه نشتی آب در خانه ضروری است، زیرا باعث خراب شدن و طبله کردن رنگ می‌شود و احتمال آلودگی به سرب را افزایش می‌دهد.

چه کاری می‌توانید انجام دهید:

  • فرزندتان را از گچ شکسته دیوار و طبله های رنگ دور نگه دارید.
  • اغلب دست او را بشویید، تا گرد سرب یا کثافات از دستش پاک شود.
  • اغلب اسباب بازی‌های فرزندتان را بشویید، به ویژه اسباب بازی‌های دندانی.
  • برای شیر خشک یا پخت و پز از آب سرد استفاده کنید و نه آب گرم. برای از بین بردن سربی که از لوله‌ها خارج می‌شود، پیش از مصرف آب اجازه دهید شیر آب برای حداقل یک دقیقه باز بماند.
  • کنسروهای باز شده یا غذاهای باقی مانده را در ظروف شیشه‌ای یا پلاستیکی ذخیره کنید.
  • از ظروف عاری از سرب بهره ببرید. احتمال دارد برخی از ظروف در لعاب خود سرب داشته باشند. برای ذخیره یا سرو غذا، از ظروف لب‌پَرشده یا ترک خورده استفاده نکنید.
  • فرزندتان را از مکان‌هایی که در حال تعمیر یا بازسازی هستند، دور نگه دارید. به یاد داشته باشید که رنگ‌های قدیمی حاوی سرب هستند.
  • از خاک بازیِ کودک جلوگیری کنید، خصوصاً اطراف ساختمان‌های قدیمی و نزدیک خیابان‌ها. به جای آن از ظرف پُر از شن استفاده کنید.
  • مطمئن شوید که برای پیشگیری از مسمومیت با سرب به فرزندتان موادغذاییِ سرشار از کلسیم و آهن می‌دهید.

 

8- در خرید کتاب برای کودک به جنس صفحات دقت کنید

همگی دوست داریم که برای کودک یا نوزادمان کتاب بخریم. اما آیا واقعاً برای کودکان ایمن است؟ وقتی کتابی را فرای فرزندتان انتخاب می‌کنید، مطمئن شوید که بر روی صفحاتش پوشش نازکی داشته باشد تا جوهر استفاده شده در چاپ کتاب مستقیماً با پوست فرزندتان در تماس نباشد. حتی اگر برای فرزندتان کتاب‌ تهیه نکنید نیز حتماً روزنامه یا مجله ای در منزل دارید که واقعاً مورد علاقه کودکان هستند (برای پاره کردن یا دیدن تصاویر). از آنجایی‌که فرزندتان می‌تواند تکه‌ای از صفحه را پاره کرده و آنرا در دهان خود بگذارد، مراقب باشید که این کار باعث خفگی او نشود. همچنین جوهر استفاده شده در روزنامه‌ها معمولاً نوع مرغوبی نیست، بنابراین دور نگه داشتن فرزندتان از آن ضروری است.

 

9- در انتخاب روغن ها یا لوسیون ها برای نوزاد دقت کنید

 کودکان به صورت طبیعی بوی خوش و مطبوعی دارند و برخلاف آنچه که ما فکر می‌کنیم به روغن ها، لوسیون ها یا پودرها نیاز ندارند. در حقیقت، وقتی می‌خواهید پوست حساس فرزندتان را لمس کنید، مرطوب کردن کف دستان‌تان کافیست. بنابراین، اگر هنوز احساس می‌کنید به روغن ها یا لوسیون ها نیاز دارید، محصولی گیاهی و طبیعی و عاری از آلرژی‌ زا و بدون رایحه انتخاب کنید.   

 

مطالعه بیشتر:

1- آموزش نکات ایمنی برای خواب نوزاد

2- 3 مزیت پوشک های یکبار مصرف نسبت به پوشک های نخی یا کهنه

3- مشارکت مردان در مراقبت های بارداری و پس از زایمان

4- نقش پدر در مراقبت از نوزاد