کم‌خونی آپلاستیک چیست و چگونه درمان می شود؟

کم خونی انواع بسیار زیادی دارد. که رایج ترین آن کمخونی ناشی از فقر آهن و یا آنمی است که بسیاری از مادران باردار به آن مبتلا شده و به راحتی با کمک مصرف مکمل آهن قابل درمان خواهد بود. یکی از انواع این بیماری که کمتر رایج است، کم‌خونی آپلاستیک نامیده می شود. اگر می خواهید بدانید که بیماری کم خونی آپلاستیک چیست؟ علائم و درمان این بیماری کدام است، این متن را مطالعه کنید.

کم خونی آپلاستیک چیست؟

کم‌خونی آپلاستیک نوعی اختلال خونی است که در آن بافت نرم میان استخوانی یا همان مغز استخوان نمی‌تواند سلول‌های سالم خونی تولید کند. به همین دلیل به این بیماری نارسایی مغز استخوان هم گفته می‌شود. این نوع از کم‌خونی به طور مساوی در زنان و مردان دیده می‌شود و شایع‌ترین سن ابتلا بنا به گزارش انجمن ملی دیابت و بیماری‌های گوارشی و کلیوی بین 20 تا 25 سالگی یا بعد از 60 سالگی است.

علت بروز کم خونی aplastic چیست؟

دلیل بروز کم‌خونی آپلاستیک یا آپلازی مشخص نیست ولی به نظر می‌رسد زمینه‌های‌ ارثی و اکتسابی در آن دخیل باشند. از جمله دلایل بروز کم‌خونی آپلاستیک اکتسابی که در مقایسه با نوع ارثی شایع‌تر است میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

-مواجهه با سمومی از جمله بنزن (ماده شیمیایی که گاهی در ساخت و تولیدات شیمیایی مورد استفاده قرار می‌گیرد)، آفت‌کش‌‌ها و آرسنیک

-شیمی‌درمانی و پرتودرمانی برای درمان سرطان

-انواع بیماری‌های‌ عفونی از جمله هپاتیت،HIV ، ویروس اپستین بار (نوعی ویروس تبخال)، لوپوس، آرتریت روماتوئید یا دیگر اختلالات خود ایمنی (مواردی که در آن سیستم ایمنی بدن به سلول‌های سالم حمله می‌کند).

-مصرف برخی داروهای خاص، از جمله برخی آنتی‌بیوتیک‌ها، سرکوب‌کننده‌های‌ سیستم ایمنی و برخی داروهای ضد التهابی غیراستروئیدی (NSAIDs)

-سرطانی که به استخوان سرایت کرده است

از دلایل کم‌خونی آپلاستیک ارثی که نوعی نادر است و از طریق ژن معیوب از والدین به کودک می‌رسد می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

-کم‌خونی فانکونی -کم‌خونی دیاموند-بلک فان -سندرم الماس شوچمن

-دیسکراتوز مادرزادی

علائم کم خونی آپلاستیک 

خستگی شایع‌ترین نشانه ابتلا به کم‌خونی است. از جمله دیگر علایم کم‌خونی آپلاستیک می‌توان از خونریزی، ابتلا به عفونت، حالت تهوع و بروز بثورات پوستی نام برد.

این نشانه‌‌ها ممکن است از ابتدای امر به صورت شدید بروز کنند یا به تدریج با پیشرفت بیماری شدت پیدا کنند. از دیگر علایم این نوع کم‌خونی می‌توان به ضعف، نفس تنگی و درد قفسه سینه، سرگیجه بخصوص بعد از ایستادن از حالت نشسته یا دراز کشیدن، سردرد، رنگ پریدگی پوست، کبودی یا خونریزی ساده، خونریزی غیرقابل کنترل، خون دماغ، خونریزی لثه، مدفوع خونین یا خونریزی شدید در قاعدگی، احساس سردی در دست و پا، تب ناشی از عفونت، عفونت‌های‌ مکرر یا علائم شبیه آنفولانزا، بروز لک‌های‌ ریز قرمز روی پوست که نشانگر خونریزی زیر پوستی است و افزایش ضربان قلب اشاره کرد.

با گذر زمان، ممکن است مشکلات شدید قلبی مانند آریتمی (ضربان نامنظم قلب)، آنژین، بزرگ شدن قلب و نارسایی قلبی نیز بروز کند.

گرچه به واسطه آزمایشات خونی می‌توان پایین بودن سطح سلول‌های خونی و ابتلا به کم‌خونی آپلاستیک را تشخیص داد ولی تشخیص نوع اختلال ممکن نیست. برای تشخیص نوع اختلال نیاز به نمونه‌برداری از مغز استخوان است که برای این منظور به کمک نوعی سوزن نازک نمونه کوچکی از مغز استخوان و خون برداشته می‌شود تا زیر میکروسکوپ بررسی شود.

https://www.everydayhealth.com/anemia/

 

بیشتر بدانید:

1- کم خونی و فقر آهن در مادران باردار

2- علائم کم خونی در بارداری و روش های پیشگیری از آن

3- راه های تشخیص، علائم و درمان کم خونی در زنان

4- شایع ترین علت و درمان کم خونی در بارداری